Słownik Kultury 2.0

Słownik Kultury zainicjowany został z myślą o mapowaniu postaw, rozdźwięków i współbrzmień zmierzających do diagnozowania napięcia a w konsekwencji praktycznych scenariuszy urzeczywistniania przestrzeni dialogu łączącej we wspólnym polu zróżnicowanych aktorów pola sztuki.Napięcia (międzysektorowe) eskalują w języku – to on akumuluje i zdradza polityki. Wcielamy się we własne role: animatorek, animatorów, koordynatorek, koordynatorów, artystek, artystów, stypendystek, stypendystów, dyrektorek, dyrektorów, urzędniczek, urzędników, badaczek, badaczy, kuratorek, kuratorów, negocjatorek, negocjatorów, aktywistek, aktywistów, oraz wiele innych, których formuła dopiero się krystalizuje. Organizujemy przestrzenie negocjacji i tarcia, wypowiadania różnych wizji oraz opisywania przyjmowanych postaw. Stawiamy pytania o zależności i konfiguracje łączące zaangażowanych aktorów pola sztuki. Przyglądamy się uważnie zebranych treściom, szukając w nich odbić generowanych napięć, obecnych rozdźwięków i współbrzmień. Zmierzamy do stworzenia „narzędziownika” współpracy, proponującego niemożliwe scenariusze zmian i dyspozycje kooperacji.„Słownik kultury” zainicjowany został podczas serii spotkań animatorek, animatorów, aktywistek, aktywistów, artystek, artystów, badaczek, badaczy, dyrektorek, dyrektorów, koordynatorek, koordynatorów, kuratorek, kuratorów, stypendystek, stypendystów, urzędniczek, urzędników.Spotkania prowadzone przez mediatorkę, animatorkę kultury oraz artystkę, były organizowane w formule dialogu i negocjowania znaczeń, relacji oraz wzajemnie zajmowanych pozycji; ścierania się różnych percepcji, przeświadczeń i postaw, ale także współpracy. Stanowiły one próbę stworzenia agonicznej przestrzeni, odwołując się do modnego i często (przynajmniej teoretycznie) wykorzystywanego konceptu rozpropagowanego przez Chantal Mouffe, którego podstawą jest ujawnianie, a nie wyciszanie i neutralizowanie konfliktu. Konfliktu, który z zasady jest niezbywalny, ponieważ wynika z różnic naturalnie istniejących pomiędzy uczestnikami danej sytuacji, zróżnicowań związanych m.in. z odmiennym miejscem w strukturze, rolą społeczną, potrzebami czy światopoglądem. Model agonistyczny zakłada rezygnację ze skupienia na wrogości oraz opozycyjności na rzecz tworzenia warunków dla współistnienia w jednej przestrzeni i negocjowania znaczeń ze świadomością owej różnorodności i pluralizmu postaw. Zamierzeniem „Słownika kultury” stało się usłyszenie różnic, wyartykułowanie napięć, istniejących rozdźwięków i współbrzmień wśród uczestników pola kultury i sztuki. Zasadą jednak nie jest antagonizowanie, kreślenie linii podziału i stawianie po przeciwnych stronach barykady. Wyjściowa kwestia, która towarzyszy Słownikowi, czyli zainteresowanie tym, jak funkcjonuje tak zwane pole kultury i sztuki w kontekście relacji pomiędzy jego twórcami, doprowadziła do kolejnych pytań: jakie wizje dotyczące roli, miejsca, zadań kultury/sztuki mają uczestnicy tego pola, jak te przekonania wpływają na ich relacje, i jak odbijają się one w języku, którym się posługują? Słownika nie buduje jeden uspójniony głos, nie tworzy go jednoosobowa narracja; to raczej tocząca się rozmowa, w której wybrzmiewają różne tony: pytające, porządkujące, oceniające, zdające relację.W 2025 mija 10 lat od pierwszej odsłony projektu. Na ile i jak zmieniły się relacje pomiędzy perspektywami pierwszej odsłony? Jakiemu przebiegunowaniu uległ obieg sztuki w tym czasie? Jak ewoluował język stanowiący lustro napięć w jego polu? Pierwsza edycja, kuratorowana przez Katarzynę Maniak i Łukasza Trzcińskiego zakończona publikacją drukowaną urzeczywistniona została w kooperatywie z Narodowym Centrum Kultury.Zapraszamy do współudziału w nowej odsłonie warsztatów Słownika Kultury!udział wezmą m.in.: Pior Bujak, Marta Dvorak, Małgorzata Hordyniec, Piotr Knaś, Kinga Kołodziejska, Łukasz Trzciński.

Dom Utopii – Międzynarodowe Centrum Empatii / Teatr Łaźnia Nowa, os. Szkolne 26A, 31-977 Kraków

Wydarzenie w ramach projektu „Miejsce w przestrzeni / przestrzeń miejsca – pomiędzy środowiskami i instytucjami sztuki”

Dofinansowano ze środków Narodowego Centrum Kultury w ramach programu Kultura Interwencje. Edycja 2025.